ถ้าเคยเห็นตึก โรงแรม หรือรั้วบ้านที่ผนังทั้งแผงเรืองแสงเป็นสีเดียวกันอย่างเรียบเนียนตอนกลางคืน โคมที่ทำให้เกิดภาพแบบนั้นส่วนใหญ่คือ Wall Washer (ไฟย้อมสีอาคาร) ไม่ใช่ฟลัดไลท์ทั่วไป บทความนี้ W.L. Lighting จะพาไปดูว่า wall washer คืออะไร ต่างจากฟลัดไลท์และสปอตไลท์ตรงไหน ควรเลือกวัตต์ องศาลำแสง และระบบไฟ 24V หรือ 220V อย่างไร พร้อมแนะนำรุ่นที่ใช้กับงานส่องอาคารจริง
Wall Washer คืออะไร
Wall Washer (วอลวอชเชอร์) หรือที่ช่างไทยเรียกว่า ไฟย้อมสีอาคาร / ไฟส่องตึก คือโคมไฟ LED รูปทรงแท่งยาว ปกติยาวประมาณ 1 เมตร ออกแบบมาเพื่อ “ล้าง” (wash) ผนังด้วยแสงจากด้านล่างหรือด้านบน ให้แสงไล่ระดับขึ้นไปตามผนังอย่างสม่ำเสมอ ไม่เกิดจุดสว่างจ้าเป็นวงเหมือนโคมส่องทั่วไป
หัวใจของ wall washer อยู่ที่ 2 อย่างคือ เลนส์กระจายแสงแบบไม่สมมาตร (asymmetric) ที่ดันแสงให้ไปไกลตามแนวผนัง และ การเรียงหลอด LED เป็นแถวยาว ทำให้เมื่อวางโคมต่อกันหลายตัวจะได้แนวแสงต่อเนื่องเป็นผืนเดียว รุ่นส่วนใหญ่มีให้เลือกทั้งแสงสีเดียว (วอร์มไวท์ คูลไวท์ เดย์ไลท์) และ RGB เปลี่ยนสีได้สำหรับงานอีเวนต์หรืออาคารที่ต้องการเปลี่ยนบรรยากาศตามเทศกาล
Wall Washer vs ฟลัดไลท์ vs สปอตไลท์ ต่างกันยังไง
ทั้งสามชนิดเป็นโคมส่องภายนอกเหมือนกัน แต่ให้ “ลักษณะแสง” ต่างกันมาก เลือกผิดชนิดแล้วผนังจะออกมาเป็นวงสว่าง-มืดสลับกันแทนที่จะเรียบเนียน ตารางนี้สรุปให้เห็นภาพ
| หัวข้อ | Wall Washer | ฟลัดไลท์ (Floodlight) | สปอตไลท์ / ไฟส่องต้นไม้ |
|---|---|---|---|
| ลักษณะแสง | แผ่เป็นผืนเรียบไล่ระดับตามผนัง | กว้าง ฟุ้ง ส่องพื้นที่ทั้งบริเวณ | ลำแสงแคบ เน้นจุดเดียว |
| องศาลำแสง | 5°–60° แบบไม่สมมาตร | 90°–120° | 10°–45° |
| รูปทรง | แท่งยาว ~1 ม. ต่อกันได้ | สี่เหลี่ยมแบน | ทรงกระบอก/กลม |
| ตำแหน่งติดตั้ง | โคนผนัง ขอบชั้น หรือใต้ชายคา ชิดผนัง | เสาสูงหรือผนัง ห่างจากพื้นที่ | โคนต้นไม้ พื้น หรือกำแพง |
| งานที่เหมาะ | ย้อมสีอาคาร รั้ว กำแพงหิน ผนังโรงแรม | ลานจอดรถ สนาม ป้าย โกดัง | ต้นไม้ รูปปั้น เสา งานศิลปะ |
| วัตต์ที่นิยม | 18W / 24W / 36W ต่อเมตร | 50W–400W | 6W–36W |
สรุปสั้นๆ: อยากให้ ผนัง สวยเป็นผืนเดียว ใช้ wall washer อยากให้ พื้นที่ สว่างเพื่อความปลอดภัย ใช้ ฟลัดไลท์ อยากเน้น วัตถุ ชิ้นเดียวให้เด่น ใช้ โคมส่องอาคาร/ต้นไม้ หลายโครงการใช้ทั้งสามชนิดร่วมกันในงานเดียว
Wall Washer เหมาะกับงานแบบไหน
ด้านหน้าอาคาร โรงแรม สำนักงาน
วางโคมที่โคนผนังชั้นล่างให้แสงไล่ขึ้นไปตามผนังหรือเสา ทำให้อาคารดูสูงและมีมิติตอนกลางคืน เป็นงานที่ wall washer ถูกใช้มากที่สุด โดยเฉพาะผนังปูนเรียบ หินทราย หรือผนังที่มีร่องลาย แสงเฉียงจะขับลายให้ชัดขึ้น
รั้วบ้านและกำแพงสวน
บ้านสมัยใหม่นิยมใช้ wall washer 18W–24W วางเป็นแนวที่โคนรั้ว หรือฝังในรางใต้ขอบกำแพง ให้แสงวอร์มไวท์ 3000K ไล่ขึ้นมา ได้บรรยากาศรีสอร์ตโดยไม่แยงตา ต่างจากไฟกิ่งที่เป็นจุดๆ (อ่านเพิ่มเรื่องโคมภายนอกแต่ละแบบได้ที่ เช็กลิสต์ 6 ประเภทโคมไฟภายนอก)
ร้านค้า คาเฟ่ ป้ายอาคาร
ติดใต้ชายคาให้แสงลงมาล้างผนังหน้าร้าน หรือย้อมสีผนังหลังป้ายชื่อร้านให้ป้ายลอยเด่น เป็นวิธีเพิ่มความน่าสนใจหน้าร้านที่ใช้ไฟน้อยกว่าฟลัดไลท์มาก
งานอีเวนต์และอาคารที่เปลี่ยนสีได้
รุ่น RGB ต่อคอนโทรลเลอร์ DMX เปลี่ยนสีทั้งอาคารได้ตามเทศกาล เหมาะกับห้าง โรงแรม สะพาน หรืออาคารสาธารณะ
วิธีเลือก Wall Washer ให้เหมาะกับหน้างาน
1. เลือกวัตต์ตามความสูงของผนัง
หลักคร่าวๆ สำหรับผนังสีอ่อน: ผนังสูงไม่เกิน 3 เมตร ใช้ 18W ต่อเมตร, 3–6 เมตร ใช้ 24W, 6–10 เมตร ใช้ 36W หรือวางโคม 2 แถว ถ้าผนังสีเข้ม (เทาเข้ม อิฐ หินดำ) แสงจะถูกดูดซับมาก ให้ขยับขึ้นไปหนึ่งระดับ และควรดูค่าลูเมนจริงประกอบ เช่น 18W ให้แสงราว 1,980 lm ส่วน 36W ราว 3,960 lm (ดูวิธีคิดความสว่างเพิ่มเติมได้ที่ วิธีคำนวณความสว่าง (Lux))
2. เลือกองศาลำแสง (Beam angle)
องศาแคบ 5°–15° ส่งแสงไปได้ไกล เหมาะผนังสูงและต้องการเส้นแสงคม องศากว้าง 30°–60° แสงนุ่ม กระจายเร็ว เหมาะรั้วบ้านหรือผนังเตี้ยที่วางโคมชิดผนัง รุ่น WL-WW003 ของเราสั่งเลือกเลนส์ได้ตั้งแต่ 5° ถึง 60° จึงปรับให้เข้ากับหน้างานได้โดยไม่ต้องเปลี่ยนรุ่น
3. เลือกสีแสง
3000K วอร์มไวท์ ให้ความรู้สึกอบอุ่นหรูหรา เหมาะโรงแรม บ้านพัก ผนังหิน/ไม้ 4000K ดูสะอาดเป็นกลาง เหมาะสำนักงาน 6500K ขาวเย็น ผนังดูสว่างสุด เหมาะอาคารพาณิชย์ที่ต้องการความโดดเด่น ส่วน RGB ใช้เมื่อต้องการเปลี่ยนสีได้ (อ่านเพิ่มที่ Warm White, Cool White, Daylight ต่างกันยังไง)
4. เลือกระบบไฟ 24V หรือ 220V
220VAC ต่อไฟบ้านได้โดยตรง เดินสายง่าย เหมาะงานจำนวนไม่มากหรือระยะไกลจากตู้ไฟ 24VDC ต้องมีหม้อแปลง แต่ปลอดภัยกว่าเมื่อติดตั้งใกล้คน ใกล้น้ำ หรือฝังในราง และเป็นระบบที่ใช้กับรุ่น RGB/DMX ข้อควรระวังของ 24V คือแรงดันตกตามระยะสาย จึงควรวางหม้อแปลงให้ใกล้โคมและคิดขนาดสายให้พอ
5. ค่า IP และวัสดุ
งานภายนอกควรใช้ IP65 ขึ้นไป ตัวโคมอลูมิเนียมพ่นสีฝุ่นเพื่อระบายความร้อนและกันสนิม หน้ากระจกนิรภัย และมีหูยึดปรับมุมได้ ถ้าติดในจุดที่น้ำท่วมขังหรือใกล้สระ ให้ดูโคมกลุ่ม IP68 แทน (อ่านความหมายค่า IP ได้ที่ วิธีเลือกค่า IP ของโคมไฟ)
ระยะติดตั้งและข้อควรระวัง
ตำแหน่งมาตรฐานคือวางโคมที่พื้นหรือขอบชั้นห่างจากโคนผนัง 20–50 ซม. แล้วเงยโคมขึ้นทำมุมประมาณ 10°–30° กับผนัง ยิ่งวางชิดผนังแสงจะยิ่งเน้นผิวสัมผัสและร่องลาย ยิ่งห่างแสงจะเรียบขึ้นแต่ไปได้ไม่สูงเท่า วางโคมแต่ละตัวต่อกันแบบชนหรือเว้นไม่เกิน 10 ซม. เพื่อไม่ให้เกิดช่องมืดระหว่างตัว
ข้อควรระวังที่พบบ่อยคือ (1) ติดโคมสูงเกินระดับสายตาแล้วเงยแสงออกมาหาคน ทำให้แสงแยงตาผู้ใช้ทางเดิน (2) ใช้โคมองศากว้างกับผนังสูง ทำให้แสงหมดแรงตั้งแต่ครึ่งผนัง (3) เดินสาย 24V ไกลจนไฟตัวท้ายหรี่กว่าตัวแรก และ (4) ไม่ทำรางน้ำหรือทางระบายให้โคมที่ฝังพื้น ทำให้น้ำขังกัดขั้วต่อ
รุ่น Wall Washer แนะนำจาก W.L. Lighting
โคม wall washer ของเราเป็นอลูมิเนียมพ่นสีฝุ่น IP65 ชิป LED คุณภาพสูง อายุใช้งาน 50,000 ชั่วโมง เลือกสีแสงและองศาลำแสงได้ตามหน้างาน มีทั้งระบบ 24VDC และ 220VAC สินค้าพร้อมส่ง ออกใบกำกับภาษีได้
WL-WW003-18W · 1,980 lmผนังสูงไม่เกิน 3 ม.
WL-WW003-24W · 2,640 lmผนัง 3–6 ม. รุ่นขายดี
WL-WW003-36W · 3,960 lmผนังสูง 6–10 ม.นอกจากซีรีส์ WW003 ยังมีรุ่น HL-XQ001-18W และ HL-XQ002-24W (24VDC) สำหรับงานที่ต้องการระบบแรงดันต่ำ และถ้าต้องการเส้นแสงบางกว่าสำหรับตกแต่งขอบอาคาร ดูรุ่น โคมไฟเส้นตกแต่งอาคาร WL-LN1529 หรือดูโคมภายนอกทั้งหมดได้ที่หมวด โคมไฟติดผนังภายนอก และ สปอตไลท์/ฟลัดไลท์
คำถามที่พบบ่อยเรื่อง Wall Washer
Wall washer ใช้แทนฟลัดไลท์ส่องลานจอดรถได้ไหม
ไม่แนะนำ เพราะ wall washer ออกแบบให้แสงพุ่งไปตามแนวผนัง ไม่ได้กระจายลงพื้นกว้าง ถ้าต้องการความสว่างของพื้นที่ให้ใช้ฟลัดไลท์ แล้วใช้ wall washer เสริมความสวยที่ผนังอาคารแทน
ผนังยาว 10 เมตร ต้องใช้กี่ตัว
โคมยาว 1 เมตรวางต่อกันชิดหรือเว้นไม่เกิน 10 ซม. จึงใช้ประมาณ 9–10 ตัว ถ้าอยากประหยัดสามารถเว้นระยะมากขึ้นได้แต่จะเห็นเป็นช่วงสว่าง-มืดสลับ ส่งขนาดหน้างานมาทาง LINE ทีมงานคำนวณจำนวนให้ได้
ควรเลือก 24V หรือ 220V
งานทั่วไปที่ต่อไฟบ้านตรงและจำนวนไม่มาก เลือก 220V เดินสายง่าย งานที่ฝังราง ใกล้คนหรือน้ำ หรือใช้ RGB เปลี่ยนสี เลือก 24V พร้อมหม้อแปลงที่วางใกล้โคม
ไฟย้อมสีอาคารกินไฟมากไหม
ไม่มาก ผนัง 10 เมตรใช้โคม 24W จำนวน 10 ตัว รวม 240W เปิด 6 ชั่วโมงต่อคืนใช้ไฟราว 1.4 หน่วยต่อคืน น้อยกว่าฟลัดไลท์ฮาโลเจนตัวเดียวในสมัยก่อน
ยังไม่แน่ใจว่าผนังของคุณควรใช้กี่วัตต์ กี่ตัว
ส่งรูปหน้างานหรือขนาดผนังมาทาง LINE ทีมงาน W.L. Lighting ช่วยคำนวณจำนวนโคมและองศาลำแสงให้ฟรี
ตอบไวในเวลาทำการ จันทร์–เสาร์ 08.30–17.30 น. · ส่งทั่วไทย · ออกใบกำกับภาษีได้